Wijlen Manoel de Oliveira was in Rotterdam (4)

“Film is the truth of emotions “stelt de Chinese filmmaker Wang Bing in een 235' durende docu van Koreaan Jung Sungil, en die waarheid kan in zeer verschillende gedaantes opduiken. Een mooi drieluik illustreert dat, terwijl het festival maar net halfweg is.

In 1982 maakte de vorig jaar overleden Manoel de Oliveira VISITA OU MEMÓRIAS E CONFISSOES die slechts na zijn dood mocht worden vertoond. In Rotterdam (IFFR) was er een eenmalige voorstelling van. Daaruit vernemen we dat de gepassioneerde filmmaker in de eerste plaats een familieman was. Iemand die niet alleen zijn echtgenote en zijn kinderen voorstelt - via foto's – maar ook de familie van zijn vrouw. Dat hij van filmmaken niet rijk geworden is, zelfs zijn huis moest verkopen en dat hij als artiest erg onder de dictatuur te lijden had in het Portugal van voor de Anjerrevolutie. Opvallend bij dat alles is de soundtrack, een ratelende 16 mm projector, en een als een dief door het huis sluipende camera. De Oliveira ten voeten uit.

NOTES ON BLINDNESS (foto) van de Engelsen Peter Middleton & James Spinney hoort, hoewel de jongens veel jonger zijn, hoort ook thuis in het rijtje. Een film maken over een man die stilaan het zicht verliest en voortaan als een blinde door het leven moet, is zeker geen alledaags onderwerp. Net voor de jongens naar het vliegveld werden gebracht waren ze nog te spreken.

FILMMAGIE - De beelden en de stem hebben in de film soms geen verband met elkaar, vreemd ?
PM&JS - John Hull, het hoofdpersonage van de film vertrouwde aan cassettes zijn hele ervaring toe van de overgang tussen ziende en blind zijn. Die cassettes hebben we als basis genomen en daar hebben we beelden bij bedacht die voor een stuk deel uitmaakten van zijn dromen.

FILMMAGIE - De overstroming in de supermarkt of de verdrinkingsscéne...
PM&JS - Ja, net zoals de regen. Die bood de mogelijkheid om bepaalde afstanden te situeren. We werken aan een virtual reality version die dat effect nog beter tot uiting zal brengen.

FILMMAGIE - Heeft de vrouw van John Hull de film al gezien ?
PM&JS - Ze vergezelde ons zelfs naar het Sundance Film Festival, een erg emotionele ervaring voor haar (en ons). Haar man is intussen al overleden en die pijn is nog recent. Zij steunde ons project volledig en is over het resultaat zeer te spreken. Dat neemt niet weg dat de herinnering van het verlies weer levendig wordt telkens en dat is niet zo prettig.

EL APOSTATA van de Spanjaard Federico Veiroj snijdt het onderwerp van het ontdopen aan en liet zich inspireren door wat een vriend van hem was overkomen. De man speelt trouwens zelf de hoofdrol. 'Eenvoud is het ware kenmerk van kunst zou je denken', doch de moeilijkheden die de jongeman ondervindt in het gewild vertraagde proces om dat voor elkaar te krijgen doet denken aan wat je moet doorstaan om bijvoorbeeld een domiciliëring ongedaan te maken.

Geschreven door ZENO CORNELIS
 
onomatopee