Leuk voor een quizavond: de vibrator werd in de negentiende eeuw uitgevonden als vernieuwend geneesmiddel tegen de onbestemde vrouwenkwaal hysterie, een aandoening waarmee zowat alle gedrag werd aangeduid dat door mannen als lastig werd ervaren. Aanvankelijk moesten dokters nog zelf bepaalde lichaamsdelen masseren (!) om hysterische vrouwen opnieuw een tijdje lang een goed humeur te bezorgen, tot dokter Mortimer Granville (hier gespeeld door Hugh Dancy) zijn revolutionaire massagestok uitvond.

HYSTERIA vertelt een (sterk geromantiseerde versie van zijn) verhaal, dat in zekere zin kan dienen als informeel vervolg op Alan Parkers The Road to Welville uit 1994. Opnieuw bieden de makers een komische, maar daarom nog niet minder accurate blik op het diepgeworteld seksisme van de negentiende eeuw, en de manier waarop die geïnstitutionaliseerd werd dankzij de medische sector. Het verhaal speelt zich tenslotte af in een tijdperk waarin vrouwen niet capabel werden geacht om tout court een orgasme te bereiken – wat ze beleefden op de dokterstafel aan het einde van hun massage, heette een paroxysm, een emotionele uitbarsting die de hysterie verdreef. Niet meer dan dat.

HYSTERIA speelt zich af aan het einde van dat tijdperk, toen meer verlichte geesten stilaan de kop kwamen opsteken en de suffragettes zich langzaam maar zeker begonnen te vormen (hier gestalte gegeven door Maggie Gyllenhaal als de vrijgevochten Charlotte Dalrymple). De film heeft dus wel degelijk een sociale agenda, maar vergis je niet: het blijft uiteindelijk een komedie die er de geest van een puber op nahoudt. De filmmakers lijken te denken dat het zicht van nette Victoriaanse dames die bij de dokter liggen klaar te komen, eindeloos grappig blijft. En wanneer regisseur Tanya Wexler zich daar niet vrolijk over maakt, bezondigt ze zich aan nogal goedkope slapstick of flauwe woordspelingen.

Het uitgangspunt is amusant, toch lijken de filmmakers continu voor de makkelijkste oplossingen te kiezen: de meest voor de hand liggende grap, de meest gratuite plotwending. Dat wordt nergens duidelijker dan in de structuur. Granville maakt kennis met de twee dochters van zijn werkgever: de conventionele, brave Emily en de feministe avant-la-lettre Charlotte. Zou u er van opkijken dat hij eerst voor de saaie zus kiest, maar zich uiteindelijk realiseert dat hij beter voor de andere was gegaan? Dat soort film is het dus, vibrators of niet. De enige vraag die overblijft, is waarom Charlotte eigenlijk voor hém zou moeten kiezen, als blijkt dat ze zijn uitvinding al in huis heeft?